In 2019 werd geschat dat 22%* van de Belgische werknemers regelmatig zou telewerken. Maar de COVID-19-pandemie in het voorjaar van 2020 heeft de meeste bedrijven ertoe aangezet om hun organisatie dringend te herdenken om de continuïteit van hun activiteiten te garanderen. Er namen toen ineens miljoenen werknemers in Europa en de rest van de wereld deel aan het massale experiment van telewerken, dat zou kunnen zorgen voor een duurzame breuk in de organisatiepatronen.

Welke duurzame transformaties mogen we meer dan twee jaar na deze massale en plotse uitrol van het thuiskantoor de komende jaren verwachten? Heeft het bedrijfskantoor nog een toekomst? En zo ja, welke nieuwe modellen zullen de medewerkers lokken?

Om de nieuwe verwachtingen van de werknemers te begrijpen, heeft BNP Paribas Real Estate samen met het Franse marktonderzoekbureau ifop 3500 werknemers uit de tertiaire sector in zeven Europese landen (Duitsland, België, Spanje, Frankrijk, Italië, Nederland, Verenigd Koninkrijk) bevraagd over hun kijk op dit thema.

* Volgens een studie van het Vias institute en de FOD Mobiliteit

BNPPRE / IFOP - Survey
 - 
Door dit vakje aan te kruisen, geef ik mijn toestemming om commerciële aanvragen of aanbiedingen voor goederen en diensten van BNP Paribas Real Estate te ontvangen.
* Verplichte velden. Indien deze velden niet worden ingevuld, zullen we uw aanvraag niet kunnen behandelen.
CAPTCHA This question is for testing whether or not you are a human visitor and to prevent automated spam submissions. Image CAPTCHA
Vul de code in die u in de afbeelding ziet.
BNP Paribas Real Estate Belgium SA/NV, a public limited company, 235 Avenue Louise/Louizalaan, 1050 Brussels uses cookies and other methods to process information about you (such as identification data, including your contact details) for the purposes of processing the requests that you send to us via the website and, in some cases, for marketing purposes. For further information about how BNP Paribas Real Estate Belgium SA/NV processes your personal data in this context and about your rights (including your rights of access, correction, objection to processing for marketing purposes and your right to give instructions on how your personal data will be used after your death as well as, in certain circumstances, a right to erasure, to restrict processing, to data portability and a right to object to other forms of processing) and BNP Paribas Real Estate Belgium SA/NV's obligations in this area, please take a look at our Data Protection Notice available at https://data-privacy.realestate.bnpparibas/

Het kantoor als sociale katalysator van de onderneming

De resultaten van de studie van BNP Paribas Real Estate tonen aan dat het kantoor zich profileert als de onmisbare basis voor de sociale band en het gevoel van samenhorigheid van de werknemers. Dat is met name het geval voor 56% van de werknemers in België, voor wie het kantoor een echte plaats van leven en ontmoeting is. Meer bepaald zijn het trouwens vooral de loontrekkenden uit de overheidssector die de gezelligheid van het kantoor waarderen (60% van de geïnterviewden), in tegenstelling tot Frankrijk, waar het eerder de loontrekkenden uit de privésector (54%) zijn. De perceptie van het kantoor als een gezellige ruimte is vrij uitgesproken aanwezig bij de Belgische werknemers van 30-49 jaar (60%), terwijl het in Frankrijk of Duitsland eerder de werknemers jonger dan 30 jaar zijn die meer sociale interacties verkiezen.

Ook al verandert het kantoor door de hybridisatie van de werkplekken, toch blijft het voor de Belgische werknemers een essentieel verzamelpunt. Het wordt trouwens steeds meer, en overal in Europa, een plek om gemeenschappen te bouwen, om samen te werken, creatief te zijn en te empoweren.

Welke criteria zijn onontbeerlijk om het kantoor aantrekkelijker te maken?

Als echte prestatie- en aantrekkelijkheidsvector kent het hoofdkantoor niet meer hetzelfde gebruik als vóór de gezondheidscrisis.  Voortaan moeten de medewerkers graag naar kantoor komen om daar de gemeenschapszin op te snuiven, te profiteren van prestaties waarover ze elders niet beschikken of zelfs van een beter aangepaste of inspirerende omgeving dan de thuisomgeving van het homeoffice. Volgens de enquête van BNP PRE blijft in België de bereikbaarheid met het openbaar vervoer (geciteerd door 48% van de geïnterviewden) het doorslaggevende criterium voor de werknemers. Daarna volgen de individuele werkplekken (voor 43% van de werknemers), de groepswerkplekken en een grotere connectiviteit (voor 42% van de geïnterviewden).

De werknemers in Nederland (45%) of België (34%) zijn trouwens enthousiast over het flexoffice, in tegenstelling tot Frankrijk en Spanje, waar dit type organisatie uiteindelijk vrij weinig in de smaak valt (20%).

Wat het dienstenaanbod voor de gebruikers van kantoorgebouwen betreft (bijvoorbeeld bedrijfsconciërge, kinderopvang, cafetaria, sportzaal, ontspanningsruimtes enz.), zijn het vooral de werknemers uit de tertiaire sector die vragende partij zijn. In België beschouwt 47% van de medewerkers de dienstverlening aan werknemers als een onmisbaar criterium voor het kantoor van morgen. We zitten dicht bij de scores van Frankrijk of Duitsland, waar 50% van de respondenten servicebehoeften uitdrukken tegenover slechts 34% voor Nederland.

De hybridisatie van het werk heeft een impact op de woning en tekent nieuwe configuraties uit

Tijdens de lockdownperiodes hadden sommige Europese telewerkers te kampen met een gebrek aan flexibiliteit in hun woning: een keuken die dienst doet als bureau en klaslokaal, ruimtes met slechte geluidsisolatie, een instabiele wifiverbinding, onvoldoende natuurlijk licht enz.

Volgens de enquête van BNP Paribas Real Estate blijft de optimale configuratie om thuis te werken een speciaal ingerichte ruimte voor 49% van de Belgische werknemers. In Duitsland is dit 59% en in Nederland 58%. Dat is dan ook het belangrijkste criterium op pan-Europese schaal met een gemiddelde van 51% van de respondenten.

Tegelijkertijd lijkt bij 29% van de ondervraagde Belgische werknemers het idee van een flexibele ruimte (met meubilair dat een flexibele inrichting mogelijk maakt, bruikbaar volgens de behoeften van de gebruikers) aan populariteit toe te nemen.

De mogelijkheid om in een coworkingruimte te werken spreekt 22% van de Belgische werknemers aan, vooral in de categorie jonger dan 30 jaar, zoals dat ook het geval is in het Verenigd Koninkrijk of Nederland.

In het licht van die studie blijkt dus dat de gezondheidscrisis die we net doormaakten het kantoor niet naar de achtergrond heeft verbannen, zoals sommigen voorspelden. Zowel in België als elders in Europa betreden we een nieuw tijdperk waarin we een andere manier vinden om de ruimtes in te nemen, of het nu gaat om het hoofdkantoor, de woning of een andere plek.